10 punten voor de gemeenteraadsverkiezingen die belangrijk zijn voor jongeren uit de jeugdzorg

13 augustus 2021

De gemeenteraadsverkiezingen komen er weer aan! Volgend jaar maart mogen we in heel het land weer naar de stembus. Aangezien de gemeentes tegenwoordig verantwoordelijk zijn voor de jeugdzorg en de WMO is het belangrijk om onze stem te laten horen. Waar moet het beter? Waar moet meer aandacht naartoe? Dit is het moment om het aan te geven, zodat de lokale politiek het al mee kan nemen in hun verkiezingsprogramma’s.

In de regio Haaglanden heeft JONG doet mee!, het platform van jongerenraden en jongeren die ervaring hebben in de jeugdhulp uit Haaglanden, 10 punten opgesteld waarvan zij vinden dat lokale politieke partijen die in hun verkiezingsprogramma’s moeten benoemen. Ook ExpEx is vertegenwoordigd in JONG doet mee! en heeft meegedacht over deze punten. Net als bij de vorige verkiezingen in 2018 heeft iedere lokale partij in de regio Haaglanden deze tien punten ontvangen. Bepaalde punten uit 2018 zijn helaas nog steeds actueel.

1. Meer betaalbare jongerenhuisvesting

Goede en betaalbare huisvesting vinden is voor jongeren uit de jeugdhulp nog steeds erg moeilijk. Jongeren tussen de 18 en 23 jaar hebben vaak een laag inkomen en er is een groot tekort aan betaalbare woonruimte voor deze groep.

Voor jongeren die in een opvangvoorziening hebben gewoond zijn veel te weinig doorstroomplekken. Dat is met name een probleem voor jongeren uit de gesloten zorg, jonge moeders/jonge gezinnen en andere jongeren in een kwetsbare positie. Langer op een opvangplek zitten dan nodig is, is heel kostbaar voor de gemeente, is niet motiverend voor jongeren en belemmert hun ontwikkeling naar meer zelfstandigheid.

Wij schreven eerder al een artikel hierover:
De woningmarkt voor jongeren uit de jeugdzorg

2. Stop pas met de hulp als de Big Five geregeld is

De Big 5 betekent:

  • een goede plek om te wonen,
  • werk, school of een dagbesteding
  • goede voorbereiding op financiële zelfstandigheid en hulp als je het niet alleen kan
  • een volwassene waar je op terug kan vallen en anders een professional
  • een sociaal netwerk

Uit onderzoek van een jongerenteam is gebleken dat jongeren nog steeds niet goed voorbereid worden op hun zelfstandigheid en dat de hulp vaak te vroeg stopt. Wij willen dat de Big 5 weer opgenomen wordt in de inkoopvoorwaarden. En dat gemeenten erop toezien dat jongeren de jeugdzorg niet kunnen verlaten als er niet aan deze 5 basisvoorwaarden is voldaan.

3. Zorg dat jongeren uit de jeugdhulp kunnen meepraten over de gevolgen van de coronacrisis

De meeste gemeenten doen hun best om met jongeren te praten over de gevolgen van de Coronacrisis. De gemeenten hebben gemerkt dat het vaak lastig is om met jongeren in contact te komen. Kijk of het mogelijk is om een jongeren-OMT (Outbreak Management Team) op te zetten die de gemeente gevraagd en ongevraagd kan adviseren.

Veel jongeren hebben door de lockdown psychische problemen gekregen. Zorg voor voldoende hulp, peer-to-peer-ondersteuning en wachtlijstbegeleiding.

Jongeren uit de jeugdzorg hebben vaak extra last gehad van de coronacrisis, bijvoorbeeld: minder kans om familie en vrienden te zien, minder doorstroommogelijkheden, meer problemen met mentale gezondheid en meer financiële problemen door verlies van bijbanen. Het is belangrijk dat gemeenten apart met jongeren uit de jeugdzorg in gesprek gaan en een plan maken met hen om de gevolgen van de coronacrisis draagbaar te maken.

4. Duidelijke toegang tot de hulp

Zorg dat alle jongeren (en ouders) weten waar zij hulp kunnen krijgen. Zorg voor duidelijke informatie en een laagdrempelige toegang via huisarts, scholen, JIP (Jongeren Informatie Punt) en een peer-to-peer project. Ook voor dakloze jongeren moet snel hulp en opvang geregeld kunnen worden.

5. Voldoende en goede hulp voor jongeren in een hele kwetsbare positie

Er is te weinig geschikte hulp voor jongeren die zeer complexe problemen hebben. Daarnaast zijn er grote wachtlijsten waardoor deze jongeren lang moeten wachten op geschikte hulp. Wij willen hen steunen met peer-to-peer wachtlijstondersteuning, “De Wachtverzachter”.

Lees meer over de Wachtverzachter op hun site.

6. Zorg dat jongeren vanaf 16 jaar een hulpverlener krijgen die bij hen blijft tot ze echt volwassen zijn

Dit punt is voor jongeren heel belangrijk, met name voor jongeren die al heel lang hulp hebben en vaak overgeplaatst zijn. Die hebben soms wel 15 tot 30 verschillende hulpverleners tussen hun 16e en 25e.

Het is belangrijk dat jeugdzorgaanbieders ook WMO-aanbieder zijn, en dat ook de inkoop van jeugdzorg én WMO ervoor zorgt dat jongeren een begeleider kunnen houden die ze kan ondersteunen tot ze echt zelfstandig zijn. Doe onderzoek naar hoe we ervoor kunnen zorgen dat de verschillende geldstromen het traject van de jongere en de professional niet in de weg staan.

7. Zorg dat jongeren uit de jeugdhulp naar school kunnen

Voor jongeren met schulden of jongeren uit de gesloten zorg is het lastig om (weer) naar school te kunnen. Zorg dat er voldoende steun is voor hen, dat zij onderwijs op niveau kunnen volgen en dat er maatwerk geleverd kan worden.

8. Deskundigheidsbevordering medewerkers Jeugdhulp

De jongeren van ‘JONG doet mee!’ constateren dat het nog steeds veel uitmaakt wie je hulpverlener is en dat dit vaak bepalend is of je goed geholpen wordt. Een goede sociale kaart voor hulpverleners, ouders en jongeren is een voorwaarde. Die is er nog steeds niet. Daarnaast moet er een goed programma zijn voor deskundigheidsbevordering voor alle hulpverleners.

9. Maak ruimte voor echte transformatie van de hulp, bijvoorbeeld het inzetten van ervaringsdeskundige jongeren

Doel van de transitie van de jeugdzorg was dat we de hulp echt gaan transformeren. De transformatie is nog maar mondjesmaat gestart. Een aantal ExpEx zijn inmiddels ervaringsprofessional geworden, maar dat is een traag en langzaam proces. Het zou goed zijn als er meer ervaringsdeskundige jongeren kunnen werken in het lokale veld, de jeugdzorg en de jeugdbescherming. Zij kunnen samenwerken met jongeren en professionals aan echte transformatie van de hulp.

10. Een aantal maatregelen afschaffen zou ook helpen, zoals:

  • de 4 weken wachttijd als je een uitkering aanvraagt en afkomstig bent uit de jeugdhulp (dat kon tijdens Corona wel)
  • de kostendelersnorm
  • de eigen bijdrage voor jongeren van 18 tot en met 23 jaar die GGZ of WMO-hulp krijgen